Uitgestelde droom

Donderdag 21 maart zouden wij in het vliegtuig zitten, onderweg naar Banda Neira, het geboorte-eiland van onze opa. Een lang gekoesterde droom zou eindelijk uitkomen, na al die mooie en bijzondere verhalen die we vanuit onze familie meekregen. Waar zij ongeveer 60 jaar geleden met de ms. Willem Ruys naar Nederland vertrokken en om ruim drie weken later aan te komen in Holland, zo zouden wij ons binnen drie dagen op het geboorte- eiland van onze familie bevinden. Maar het loopt anders. Door omstandigheden kan onze reis niet doorgaan en blijft het voorlopig bij een uitgestelde droom.

Indische roots en kumpulans

Kumpulan, november 2018

Onze interesse voor onze Indische roots begon veel eerder dan deze droom en werd al op jonge leeftijd gewekt. Ik herinner mij hoe ik vroeger regelmatig met onze oudtante in de keuken stond om tjendol te maken en lemper te eten. Mijn broer Max koestert herinneringen aan de jaarlijkse kumpulans met de familie. Aanvankelijk werden deze kumpulans door de oudtantes georganiseerd, maar na hun overlijden van deze tantes zetten hun kinderen deze traditie voort. Tijdens deze get-togethers werden herinneringen uitgewisseld en familiegerechten bijeengebracht.

Boekoe Banda

Uiteindelijk zijn alle familierecepten, verhalen en foto’s gebundeld in een familiekookboek ‘Boekoe Banda’. In dit familiekookboek is ook een familiestamboom opgenomen en een historische tijdlijn omtrent de geschiedenis van onze familie in Nederlands-Indië. Een heel dierbaar bezit, want door ‘Boekoe Banda’ zullen de familieverhalen, -foto’s en -geschiedenissen van generatie op generatie worden overgedragen. Een aanrader dus voor iedereen die zijn/haar familiegeschiedenis wil vastleggen!

Al eerder, in 2011, maakte ik een reis naar Indonesië en mocht ik van het Indonesische leven proeven. Ik leerde de geuren en kleuren van het land kennen, waar op de kumpulans en de jaarlijkse Pasar Malam (nu Tong Tong Fair geheten) zo vaak over gesproken was. Wat bijzonder ook om in de mensen van het land verschillende familieleden te herkennen. En nu mag mijn broer Max hetzelfde ervaren, maar dan acht jaar later!

Tracing Your Roots

Via onze moeder werden we geattendeerd op de bijeenkomsten van Tracing Your Roots. We hebben ons opgegeven en de eerste bijeenkomsten bijgewoond. Hoe leuk is het om met jonge gelijkgestemden op zoek te gaan naar je familiegeschiedenis! En hoe bijzonder is het ook om te zien hoe open iedereen is over de uitdagingen en struggles, die dit met zich mee brengt. Het is fijn om te merken dat ook anderen van onze generatie op zoek zijn naar hun afkomst en identiteit en daar bij Tracing Your Roots de ruimte voor krijgen.

Nieuwe vragen en interesse

Door de interesse binnen familie voor onze roots is er al redelijk wat bekend over onze familiegeschiedenis. Toch zijn er naar aanleiding van de ‘Tracing Your Roots bijeenkomsten nieuwe vragen opgekomen. Was er een ‘njai’, een Indonesische stammoeder, in onze familie? Hoe hebben onze voorouders, die perkeniers waren op het eiland Banda Neira en nootmuskaatplantages in hun bezit hadden, deze beheerd Was er hier sprake van menselijke arbeidsverhoudingen of was er sprake van slavernij? En zijn er wellicht nabije familieleden waar wij geen weet van hebben?

Dit zijn vragen die wij hopen te achterhalen door de zoektips op te volgen die wij vanuit Tracing Your Roots meekregen.

Overigens heeft het programma niet alleen een grotere interesse gewekt in onze Indische familiegeschiedenis, we willen nu ook meer weten over de Nederlandse familie van vaderskant. Tracing Your Roots heeft ons nieuwsgierig gemaakt naar ons verleden en ons gemotiveerd om de koffer met herinneringen te vullen met nog meer verhalen en herinneringen. Want waar onze opa in 1954 met slechts een koffer met wat kostbaarheden in Nederland is aankwam, zo zijn wij nu al vele mooie verhalen en herinneringen rijker.

Door Rosalie Neuvel en haar broer Max, twee van de deelnemers aan Tracing Your Roots